Yapay zekânın iş dünyasında yaygınlaşması, istihdamın geleceğine ilişkin tartışmaları da beraberinde getiriyor. Teknolojinin bazı görevleri otomatikleştirmesi, mevcut pozisyonların yeniden tasarlanması ve yeni yetkinlik ihtiyaçlarının ortaya çıkması, şirketlerin iş gücü stratejilerini yeniden değerlendirmelerini gerektiriyor.
Gartner'ın Mayıs 2026'da yayımladığı insan kaynakları araştırmasına göre yapay zekânın 2028 yılından itibaren ortadan kaldırdığından daha fazla iş yaratması bekleniyor. Ancak araştırma, bu dönüşümün geleneksel kariyer gelişimi modellerini de değiştireceğine dikkat çekiyor.
Gartner'a göre şirketlerin gelecekteki yetenek ihtiyaçlarını karşılayabilmeleri için güçlü iç yetenek havuzları oluşturmaları ve çalışanların gelişim süreçlerini yeniden ele almaları gerekiyor.
Yapay Zekâ 2028'den İtibaren Daha Fazla İş Yaratabilir
Gartner'ın açıklamasına göre yapay zekânın yarattığı işlerin, ortadan kaldırdığı işlerin sayısını 2028 yılından itibaren aşması bekleniyor. Araştırma şirketi, bu dönüşümün yalnızca yeni pozisyonların oluşmasıyla sınırlı kalmayacağını, mevcut kariyer yollarını ve çalışanların deneyim kazanma biçimlerini de değiştireceğini belirtiyor.
Gartner'ın Kasım 2025'te yayımladığı ayrı bir analizde ise 2028–2029 döneminden itibaren her yıl 32 milyondan fazla işin yeniden yapılandırılması, tasarlanması veya dönüştürülmesi gerekeceği öngörülüyor.
Bu nedenle Gartner, yapay zekânın iş dünyasında yalnızca iş kayıpları üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini; işlerin nasıl yürütüldüğünü değiştiren kapsamlı bir dönüşümün söz konusu olduğunu vurguluyor.
Şirketlerin %40'ı Güncelliğini Yitiren Rolleri Kaldırdı
Yapay zekânın iş gücü üzerindeki etkileri yalnızca geleceğe yönelik tahminlerden oluşmuyor. Gartner'ın Aralık 2025'te 110 İK lideriyle gerçekleştirdiği araştırma, şirketlerin organizasyon yapılarını değiştirmeye başladığını gösteriyor.
Araştırmaya göre kuruluşların %40'ı, değişen iş ihtiyaçlarına uyum sağlamak amacıyla güncelliğini yitirmiş rolleri kaldırdı. Katılımcıların yaklaşık yarısı ise ekip yapılarını daha çevik veya farklı fonksiyonların birlikte çalışmasına uygun olacak şekilde yeniden tasarladıklarını belirtti.
Bu bulgular, iş gücündeki dönüşümün yalnızca yeni teknolojilerin kullanılmasından ibaret olmadığını; görevlerin, rollerin ve ekip yapılarının da yeniden ele alındığını ortaya koyuyor.
Yapay Zekâ Giriş Seviyesi Pozisyonları Nasıl Etkiliyor?
Gartner'ın Mayıs 2026 tarihli araştırmasında dikkat çektiği konulardan biri, yapay zekânın geleneksel kariyer gelişimi üzerindeki etkisi.
Araştırmaya göre yapay zekâ, giriş seviyesi pozisyonlarda gerçekleştirilen bazı görevleri otomatikleştirerek çalışanların deneyim kazanabilecekleri gelişim fırsatlarını azaltabiliyor.
Gartner, özellikle kariyerinin başındaki çalışanların temel uzmanlıklarını ve karar alma becerilerini geliştirebilecekleri fırsatların daralmasına dikkat çekiyor.
Bu durum, şirketlerin çalışanlarını gelecekteki pozisyonlara nasıl hazırlayacakları sorusunu da gündeme getiriyor.
Yetkinlik Bazlı Kariyer Gelişimi Neden Önem Kazanıyor?
Gartner, yapay zekâ ile değişen iş dünyasında şirketlerin yalnızca geçmiş deneyime dayalı kariyer ilerleme modelleriyle yetinmemesi gerektiğini belirtiyor.
Araştırma şirketine göre organizasyonlar, çalışanların mevcut pozisyonlarında gösterdikleri performansın yanında daha üst düzey roller için ihtiyaç duyacakları yetkinlikleri de değerlendirmeli.
Bu kapsamda Gartner, İK liderlerine iki temel yaklaşım öneriyor.
İlk yaklaşım, gelecekte ihtiyaç duyulacak kritik yetkinliklerin gelişimini hızlandırmak. Bunun için şirketlerin önem kazanan becerileri belirlemesi, güncelliğini yitiren yetkinlikleri yeniden değerlendirmesi ve simülasyonlar ile rehberli uygulamalar gibi öğrenme yöntemlerinden yararlanması öneriliyor.
İkinci yaklaşım ise kariyer ilerleme fırsatlarını yalnızca geçmiş unvanlara ve deneyimlere göre değil, çalışanların becerilerine göre oluşturmak. Gartner, temel yetkinliklere, öğrenme çevikliğine ve uyum sağlama kapasitesine sahip çalışanların daha üst düzey roller için değerlendirilmesini öneriyor.
İnsan ve Yapay Zekâ İş Birliği Nasıl Şekillenecek?
Gartner'ın Kasım 2025'te yayımladığı analiz, yapay zekâ ile insan çalışanların iş birliğine ilişkin dört farklı senaryo ortaya koyuyor. Bu senaryolar, yapay zekânın mevcut görevleri üstlendiği ve daha az çalışana ihtiyaç duyulan yapılardan, insanların yapay zekâ desteğiyle daha fazla iş gerçekleştirdiği modellere kadar farklı çalışma biçimlerini kapsıyor. Gartner ayrıca insanların yapay zekâ ile birlikte çalışarak yeni çözümler geliştirdiği ve daha karmaşık problemlere odaklandığı bir senaryoya da dikkat çekiyor.
Araştırma şirketi, yöneticilerin yalnızca tek bir çalışma modeline hazırlanmaması, farklı insan-yapay zekâ iş birliği senaryolarını değerlendirmesi gerektiğini belirtiyor.
Yapay Zekâ Çağında Yetenek Yönetiminin Geleceği
Gartner'ın 2025 ve 2026 yıllarında yayımladığı araştırmalar, yapay zekânın istihdam üzerindeki etkisinin yalnızca iş kayıpları veya yeni iş fırsatları üzerinden değerlendirilemeyeceğini gösteriyor.
2028'den itibaren yapay zekânın ortadan kaldırdığından daha fazla iş yaratacağı öngörülürken, mevcut rollerin yeniden tasarlanması ve çalışanların yeni yetkinlikler kazanması da dönüşümün önemli parçaları arasında yer alıyor.
Gartner, şirketlerin gelecekteki yetenek ihtiyaçlarını karşılayabilmeleri için çalışanların gelişimini hızlandırmalarını, yetkinlik bazlı kariyer ilerleme modelleri oluşturmalarını ve güçlü iç yetenek havuzları geliştirmelerini öneriyor.
Bu bulgular, yapay zekâ çağında insan kaynakları stratejilerinin yalnızca mevcut iş gücünü yönetmekle sınırlı kalmayacağını; çalışanların değişen rollere hazırlanmasının da önem kazanacağını ortaya koyuyor.
